پایگاه خبری تحلیلی بانک مردم: در سال 1404 که روزهای پایانی آن را سپری می کنیم، تحولات و اتقاقات مهمی در حوزههای اقتصادی، سرمایه گذاری و دارایی ها در کیش رخ داد که نوید ورود به عصر جدید حیات اقتصادی جزیره را می دهد. از جمله مهم ترین این تحولات را می توان، آغاز توکن سازی املاک و دارایی ها در کیش دانست، تحولی که بسیاری از کارشناسان آن را نقطه آغاز ورود جدی این منطقه آزاد به اقتصاد دیجیتال میدانند.
به گزارش بانک مردم، «توکنسازی داراییها و املاک» مفهومی است که در سال 1404 در کیش وارد مرحله عملیاتی شده و میتواند چشمانداز تازهای برای سرمایهگذاری، تامین مالی پروژههای عمرانی و مشارکت عمومی در اقتصاد جزیره ایجاد کند.
توکنسازی به معنای تبدیل داراییهای فیزیکی مانند املاک به واحدهای دیجیتال قابل معامله بر بستر فناوری بلاکچین است. در این مدل، داراییهای بزرگ به واحدهای کوچک دیجیتال تقسیم میشوند و امکان خرید و فروش آنها برای طیف وسیعی از سرمایهگذاران فراهم میشود. این فناوری علاوه بر افزایش شفافیت و امنیت معاملات، سرعت گردش سرمایه را بالا برده و هزینههای واسطهگری در نقل و انتقال داراییها را کاهش میدهد.
یکی از مهمترین مزایای این رویکرد، فراهم شدن امکان سرمایهگذاری خرد در پروژههای بزرگ است. در شرایطی که ورود به بازار سنتی املاک معمولاً نیازمند سرمایههای چند میلیارد تومانی است، توکنسازی این امکان را فراهم میکند که افراد با سرمایههای کوچک نیز در پروژههای ساختمانی مشارکت کنند. همچنین توکنها برخلاف املاک سنتی از نقدشوندگی بیشتری برخوردارند و در بسترهای دیجیتال قابل معامله هستند.
آغاز عملیاتی با پروژه برجهای آوید کیش
در همین راستا، شرکت سرمایهگذاری و توسعه کیش نخستین گام اجرایی توکنسازی املاک در جزیره را با طراحی توکن پروژه «برجهای آوید کیش» برداشته است. این پروژه یکی از بزرگترین مجتمعهای مسکونی در حال ساخت در جزیره محسوب میشود که در زمینی به مساحت ۶۰ هزار متر مربع و با زیربنای حدود ۱۸۷ هزار متر مربع در حال احداث است.
مجتمع آوید کیش شامل ۱۲ برج مسکونی است که در مجموع ۱۱۵۲ واحد مسکونی در آن ساخته خواهد شد. در طرح توکنسازی این پروژه، امتیاز شرکت در مزایده واحدهای مسکونی در قالب گواهیهای دیجیتال امن (توکن) عرضه میشود و منابع حاصل از فروش این توکنها صرف ساخت و تکمیل پروژه خواهد شد.
ارزش هر توکن معادل ارزش ریالی یک سانتیمتر مربع از میانگین بهای واحدهای مسکونی پروژه تعیین شده و قیمت آن بر اساس گزارش کارشناسان رسمی دادگستری مشخص میشود. این ارزشگذاری در ابتدای پروژه، در طول اجرای آن هر شش ماه یکبار و همچنین پیش از واگذاری واحدها بهروزرسانی خواهد شد.
پس از تکمیل پروژه، واحدهای مسکونی از طریق مزایده عمومی واگذار میشوند و دارندگان توکن میتوانند در این مزایده شرکت کرده و قیمت نهایی واحد را بهصورت ریالی، توکنی یا ترکیبی از هر دو پرداخت کنند. همچنین در صورتی که پس از پایان مزایدهها توکنهایی در اختیار کاربران باقی مانده باشد، وجوه پرداختی خریداران میان دارندگان توکن به نسبت سهم آنان تقسیم خواهد شد.
این اقدام علاوه بر تسریع در تامین مالی پروژههای ساختمانی، میتواند زمینه شکلگیری بازارهای نوین مالی مبتنی بر فناوری بلاکچین در کیش را فراهم کند.
حمایت مجلس از اقتصاد دیجیتال در مناطق آزاد
همزمان با آغاز این روند، برخی نمایندگان مجلس نیز بر ظرفیت مناطق آزاد برای اجرای الگوهای نوین اقتصادی تأکید کردهاند.
آرا شاوردیان، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی، با اشاره به ظرفیتهای این منطقه میگوید: جزیره کیش به دلیل موقعیت خاص و زیرساختهای مناسب میتواند پیشگام اجرای طرحهای اقتصاد دیجیتال و توکنسازی داراییها در کشور باشد.
به گفته وی، بسیاری از کشورها در حال حرکت به سمت استفاده از فناوریهایی مانند بلاکچین و رمزداراییها هستند و مناطق آزادی نظیر کیش میتوانند محل مناسبی برای اجرای آزمایشی این فناوریها و طراحی مدل بومی متناسب با شرایط اقتصادی کشور باشند.
شاوردیان همچنین بر ضرورت تدوین قوانین شفاف در حوزه داراییهای دیجیتال تأکید کرد و افزود: اگر بتوانیم داراییهای واقعی مانند زمین یا مسکن را به واحدهای کوچک دیجیتالی تقسیم کنیم، بسیاری از شهروندان با سرمایههای اندک نیز میتوانند در پروژههای بزرگ مشارکت داشته باشند؛ موضوعی که علاوه بر تقویت عدالت اقتصادی، به تأمین مالی پروژههای عمرانی نیز کمک میکند.
در همین زمینه، رحیم زارع عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس نیز کیش را یکی از مناسبترین مناطق برای اجرای آزمایشی طرحهای اقتصاد دیجیتال دانست و گفت: کیش از زیرساختهای بسیار قوی برای توسعه بلاکچین، اقتصاد توکنی و داراییهای دیجیتال برخوردار است و میتواند به عنوان پایلوت اجرای طرحهای توکنسازی در بخش مسکن مورد استفاده قرار گیرد.
به گفته او، تبدیل داراییهای فیزیکی به داراییهای دیجیتال علاوه بر افزایش شفافیت مالی، زمینه جذب سرمایهگذاران داخلی و خارجی را نیز فراهم میکند و میتواند به متنوعسازی اقتصاد مناطق آزاد کمک کند.
کیش؛ ظرفیت تبدیل شدن به پایتخت اقتصاد توکنی ایران
کارشناسان اقتصاد دیجیتال نیز معتقدند توسعه توکنسازی در مناطق آزاد میتواند فصل تازهای در اقتصاد کشور ایجاد کند. عیسی کشاورز، کارشناس اقتصاد دیجیتال، در این زمینه میگوید: منطقه آزاد کیش به دلیل زیرساختهای مناسب، مقررات منعطف و ظرفیت جذب سرمایه، میتواند به پایتخت اقتصاد توکنی ایران تبدیل شود.
به گفته وی، تبدیل داراییهای فیزیکی به توکنهای دیجیتال و معامله آنها بر بستر بلاکچین، شفافیت و امنیت معاملات را افزایش داده و امکان تعاملات اقتصادی گستردهتر با کشورهای منطقه را فراهم میکند.
کشاورز معتقد است ایجاد توکنهایی در حوزههایی مانند ساختوساز، انرژی، گردشگری و حملونقل میتواند شبکهای از همکاریهای اقتصادی جدید در منطقه خلیج فارس شکل دهد و سرمایهگذاری خارجی را تسهیل کند.
ابزار جدید تأمین مالی برای پروژههای عمرانی
در کنار این دیدگاهها، برخی اقتصاددانان نیز توکنسازی را ابزاری نوین برای تامین مالی پروژههای عمرانی میدانند. محمد عبده تبریزی، اقتصاددان و کارشناس ارشد امور مالی، معتقد است استفاده از توکن در مرحله ساخت پروژهها میتواند به جذب سرمایههای خرد کمک کند.
او میگوید: استفاده از توکن در مرحله ساخت پروژهها و برای جذب سرمایههای خرد میتواند به توسعه صنعت ساختمان و تأمین مالی پروژههای عمرانی در کیش کمک کند.
به اعتقاد وی، مناطق آزاد از جمله کیش این ظرفیت را دارند که به عنوان پایلوت اجرای ابزارهای نوین مالی و مقررات بازار آزاد در کشور عمل کنند.
آغاز یک مسیر جدید اقتصادی
مجموع این تحولات نشان میدهد که سال ۱۴۰۴ را میتوان نقطه آغاز ورود عملی کیش به عرصه اقتصاد دیجیتال و توکنسازی داراییها دانست. اگر این روند با تدوین چارچوبهای قانونی شفاف، توسعه زیرساختهای فناوری و اعتمادسازی برای سرمایهگذاران همراه شود، کیش میتواند در سالهای آینده به یکی از مراکز مهم نوآوری مالی و اقتصاد دیجیتال در منطقه تبدیل شود.
تحولی که نهتنها شیوه سرمایهگذاری در املاک را تغییر میدهد، بلکه میتواند مسیر تازهای برای تامین مالی پروژههای توسعهای و مشارکت گستردهتر مردم در اقتصاد آینده کشور فراهم کند.

