پایگاه خبری تحلیلی بانک مردم: در هفته منتهی به نیمه دی ماه بانک مرکزی در بازارباز در حدود 107هزار و 500 میلیاردتومان نقدینگی تزریق کرد. در این بازار بانک‌ها اوراق به بانک مرکزی پیشنهاد می‌دهند و این نهاد نیز متناسب با صلاحدید خود از بانک‌ها خرید می‌کند. در این هفته آن چه بانک ها از بانک مرکزی دریافت کرده اند در تاریخ بازار باز (یعنی از ابتدای سال‌99 تاکنون) بی‌سابقه بوده است.

به گزارش بانک مردم و به نقل از اکوایران، نرخ سود بین بانکی در کشور در مرز 21درصد حرکت می‌کند. این در حالی است که نیاز نهادهای مالی در بازار باز در مرز 115‌همت قرار گرفته و تزریق پول بانک مرکزی دراین نهادها رکوردی جدید را ثبت کرده است. برخی بسط شدید پول از ناحیه بانک مرکزی را به نوعی عاملی پیش‌گیرانه در رشد نرخ بهره می‌دانند و در مقابل عده‌ای نیز این رویداد را موتور محرک تورم در اقتصاد قلمداد می‌کنند.

همه‌چیز در بازار بین‌بانکی به اوج خود رسیده است. بانک مرکزی که در این بازار اهتمام بر تنظیم نرخ بهره بین‌بانکی و از سوی دیگر بهبود وضعیت نقدینگی بانک‌ها دارد پاسخ مشکل بانکی را در تزریق بالای پول در این بازار می‌داند. از ابتدای سال‌99 تاکنون در کنار بازار شبانه که در آن بانک‌ها می‌توانند نیازهای کوتاه مدت خود را برطرف کنند در بازار باز نیز بانک مرکزی نقدینگی بانک‌ها را با بده بستان‌های میان‌مدت مدیریت می‌کند.

در همین رابطه در هفته های اخیر شاخص تزریق پول در مجموع دو بازار به حدی رسیده که در سال های اخیر سابقه نداشته است.


رکوردزنی در تزریق بین بانکی بانک مرکزی 
در هفته منتهی به نیمه دی ماه بانک مرکزی در بازارباز در حدود 107 هزار و 500 میلیاردتومان نقدینگی تزریق کرد. در این بازار بانک ها اوراق به بانک مرکزی پیشنهاد می دهند و  این نهاد نیز متناسب با صلاحدید خود از بانک ها خرید می کند. در این هفته آن چه بانک ها از بانک مرکزی دریافت کرده اند در تاریخ بازار باز (یعنی از ابتدای سال 99 تاکنون) بی سابقه بوده است.

در کنار تزریق بالای پول در این بازار، نقدینگی بسط داده شده در بازار شبانه نیز پس از چهار هفته صفر، دوباره صعودی شد. طبق آمارهای بانک مرکزی در هفته منتهی به نیمه دی ماه، درحدود  هزار و 560 میلیارد تومان اعتبارات قاعده مند در نظام بانکی از سوی بانک مرکزی تزریق شد.

در بازار شبانه بانک ها می توانند از همدیگر استقراض کوتاه مدت داشته باشند که بانک مرکزی در این بازار در سقف نرخ سود به بانک ها پول قرض می دهد. این قرض دهی همان اعتبارات قاعده مندی است که بانک مرکزی در این بازار به نهادهای مالی می دهد.

در نهایت پولی که بانک مرکزی در این هفته در بانک ها بسط داده معادل با مجموع بازار باز و بازار شبانه بوده که در نهایت درنزدیکی مرز 110 همت به ثبت رسیده است. این رقم طبق آمارها معادل با 109 هزار و 50 میلیارد تومان رقم خورد. عددی که سابقه آماری نشان می دهد پیش از این در بازارهای بین بانکی تجربه نشده بود.
عرضه بالای پول از سوی بانک مرکزی در بانک ها در حالی رقم خورده که البته نرخ بهره بین بانکی با وجود بالا بودن سطح آن اما تغییر چندانی را با گذشته ثبت نکرده است. نرخی که همچنان سودای 21 درصد را دارد.

نرخ بهره 21 درصدی در میانه زمستان
نرخ بهره بین‌بانکی در هفته منتهی به نیمه دی ماه برابر با 21.04 درصد بوده است. این بیشترین نرخ بهره بین بانکی در چند ماه اخیر بوده اما دامنه تغییرات در این مدت آن قدرها زیاد نبوده و در مرز 21 درصد قرار داشته است. ثبات نرخ بهره بین‌بانکی در حالی رقم خورده که حجم پول بسط داده شده از سوی بانک مرکزی در این بازار سابقه نداشته است. 

آنچه در بازار باز مشاهده می شود آن است که نیاز بانک‌ها به دریافت نقدینگی در سطح بالایی قرار دارد. برای مثال، اوراقی که بانک‌ها به بانک مرکزی پیشنهاد داده‌اند تقریبا 115‌همت بوده است؛ رقمی بی‌سابقه در تاریخ بازار بین‌بانکی. این موضوع به معنای آن است که نیاز به نقدینگی در نظام بانکی اکنون به بالاترین سطح خود رسیده و آنچه بانک مرکزی در این بازار تزریق می‌کند، ناشی از اوج بی‌سابقه تقاضای پول در نهادهای مالی است. این در‌حالی است که، نرخ بهره بین‌بانکی باوجود تغییرات اندک در این بازه‌ها، در مرز 21 درصد ثابت مانده و تغییر چندانی نداشته است. نرخ بهره را عموما در اقتصاد، قیمت پول رد و بدل شده در بازار بین بانکی می دانند. این که شاخص کلیدی اقتصاد ایران، باوجود تزریق بالای پول از سوی بانک مرکزی همچنان ثابت مانده، نشان می دهد مازاد تقاضای پول در بازار همچنان بالا است. مازاد تقاضا در بازار بین بانکی یعنی کسری پایدار در نظام بانکی که در نهایت می تواند به اضافه برداشت از بانک مرکزی منجر شده و با افزایش در پایه پولی، نرخ تورم را رشد دهد. به همین علت برخی از تحلیلگران معتقدند بانک مرکزی در شرایطی که نیاز به نقدینگی بانک ها در درجات بالایی قرار دارد از حیث اقتصادی تعیین دستوری نرخ بهره می تواند تورم زا باشد و نیاز است تا زنجیر نرخ بهره رها سازی شود.


تحلیل دوم در خصوص عملکرد بانک مرکزی در بازار بین بانکی
برخی دیگر از کارشناسان معتقدند رشد تزریق پول در بازار باز در راستای پیشگیری از روند صعودی نرخ بهره بین بانکی از سوی بانک مرکزی انجام می شود. این نرخ به صورت هفتگی در  بازار شبانه و باتوجه به بده بستان بانک ها در این بازار کشف می شود. تزریق بالای پول بانک مرکزی در این معاملات به نوعی به منظور آن است که بده بستان نهادهای مالی در بازار شبانه کمتر شده و در نهایت با کاهش تقاضای پول دربازار بین بانکی، نرخ بهره را در سطح پایینی قرار دارد. این موضوع نیز چون غالبا در بازار باز رخ می دهد و مانده نقدینگی در این عملیات یکی از اجزای پایه پولی به شمار می آید می تواند از مسیر پایه پولی موجب رشد تورم در کشور شود.