به یکی از شعب بانک پاسارگاد می رویم و از متصدی شعبه می خواهیم که پرسود ترین سرمایه گذاری کوتاه مدت بانک خود را به ما معرفی کند،وی که مردی میانسال است درپاسخ به گزارشگر ما می گوید:اوراق {بهادار} متعلق به صندوق (الف .ف) در بانک هست که ۲۲ درصد به شما سود می دهد؛ فقط از زمانی که درخواست برداشت آن را ارائه کنید تا زمانی که پول به شما بازمی گردد، یکی دو روز زمان می برد.وقتی به وی می گویم که می خواهم از لحاظ شرعی مشکلی برای من پیش نیاید، ادامه می دهد:اینجا بانک است و تحت ضوابطی کار می کند ، اینجا بانک خارج از کشور که نیست. وی درپاسخ به این که این نرخ ۲۲ درصد سود باید نرخ حداقل علی الحساب باشد تا به لحاظ شرعی مشکلی پیش نیاید، ضمن تایید موضوع می افزاید: طرح اصلی این نوع سرمایه گذاری ها ابتدا توسط بانک مرکزی بررسی و سپس تایید می شود ولی معمولا بیشتر از این نیز سودی برای بانک در پی ندارد و صرفه ای هم برای بانک ندارد. به گفته وی بانک پاسارگاد نقش کارگزار آن شرکت را بازی می کند، آن ها پولشان پیش ماست و پول را برمی دارند و سرمایه گذاری می کنند و سودش را به حساب ما می ریزند و سود اوراق بهادار بانک ها دراصل توسط بانک پاسارگاد وبانک مرکزی تضمین می شود.

از رئیس یکی از شعب بانک آینده می پرسیم درصورتی که بخواهیم ۱۰ میلیون تومان به صورت کوتاه مدت و قابل دسترسی در بانکتان سرمایه گذاری کنیم، کدام حساب بیشترین سود را به ما می دهد؛ درپاسخ می گوید:اگر رقم این سرمایه گذاری بالای ۵۰ میلیون تومان بود، می توانستیم سبدگردانی {در بورس} را به شما پیشنهاد کنیم که نرخ خیلی خوبی هم داشت اما برای این مبلغ،سپرده کوتاه مدتی که دسترسی آنی داشته باشد را با نرخ ۱۹ درصد داریم (به صورت دقیق تر ۱۹ و ۷۳ صدم درصد) که سود آن را نیز ماهانه به صورت روزشمار دریافت می کنید. به گفته وی این سپرده نرخ تنزیل ندارد و هر زمان که بخواهید می توانید پول خود را از آن برداشت کنید ولی درسبدگردانی به سپرده ها هرسه ماه یک بار با نرخ ۲۵ درصد سود تعلق می گیرد و اگر کسی بخواهد زیر سه ماه پولش را بردارد نرخ آن ۱۹ درصد می شود که مانند یک حساب کوتاه مدت عادی است.مراجعه به یکی از شعب بانک سامان نیز همین نتیجه را می دهد، متصدی شعبه می گوید که به تازگی نوعی حساب "سیمیا" اجازه افتتاح دارد که به شما ۱۹٫۵ درصد سود می دهد، البته باید سعی کنید که سپرده شما زیر ۱۰ میلیون تومان نباشد چون هر روزی که از ۱۰ میلیون تومان کمتر پول درحساب باشد، به همان روز سودی تعلق نمی گیرد. وقتی از وی می خواهم که بروشور یا نوشته ای برای توضیح بیشتر این نوع حساب ارائه کند، می گوید: شرایط افتتاح این حساب تازه اعلام شده است و الان ما فقط می توانیم توضیح بدهیم. البته وی درپاسخ به پرسش ما درباره نوع این سپرده می گوید که این سپرده از نوع کوتاه مدت روز شمار است.

اما مراجعه به یکی از شعب موسسه مالی واعتباری ثامن الحجج (ع) نتیجه عجیب تری را رقم می زند. وقتی از مدیر این شعبه (درخیابان ۱۵ خرداد تهران) می پرسیم که حداکثر سودی که برای سپرده های کوتاه مدت شما وجود دارد، چقدر است، می گوید: سپرده های کوتاه مدت و سپرده های یک ساله، هردو نرخ ۲۰ درصد دارند، یعنی چه حساب کوتاه مدت و چه حساب سپرده یک ساله بازکنید، سودش ۲۰ درصد است.می پرسم پس مزیت حساب بلند مدت بر کوتاه مدت چیست که توضیح می دهد: در حساب بلند مدت طی یک سال هر تغییری که در نرخ سود ایجاد شود، شما همان نرخ سود {۲۰ درصدی} را خواهید گرفت اما درحساب های کوتاه مدت اگر زمانی سود ۱۰ درصد شد، تابع این نرخ سود می شود.

با این حال مراجعه به سایر بانک های دولتی و شبه دولتی اعم از بانک های ملی، سپه، ملت، تجارت و صادرات نشان می دهد که حداکثر نرخ سود علی الحساب برای سپرده های کوتاه مدت روزشمار، ۱۰ درصد؛ سپرده های سه ماهه، ۱۴ درصد؛ سپرده های شش ماهه، ۱۶ درصد و سپرده های ۹ ماهه، ۱۸ درصد است. متصدی یکی از شعب بانک سپه در پاسخ به این که آیا امکان برداشت از سپرده های ۱۸ درصدی وجود دارد یا خیر، می گوید: اگر بخواهید سود ۱۸ درصدی به این سپرده ها تعلق گیرد تا ۹ ماه حق برداشت از این حساب را ندارید. یکی از مدیران شعب بانک ملی نیز با بیان این که برای اعمال نرخ سود سپرده های کوتاه مدت طبق روال سابق عمل می شود، می گوید: تاکنون بخشنامه جدیدی برای نرخ های کوتاه مدت سپرده ها به ما اعلام نشده است و مثل روال گذشته عمل می کنیم.